M. Ali KAYA
1. Öğretmenin Hakkı:
Sana ilim öğreten ve seni hayra yönlendiren, şerden ve yanlış yoldan vazgeçiren muallim ve hocanın hakkı anne baba hakkı gibidir. Zira anne-baba dünya hayatına, hoca ise senin hem dünyada saadetine hem de ahiret hayatının saadetine vesiledir. Bu sebeple senin üzerinde çok büyük hakkı vardır.

Her şeyden önce öğrettiklerini dikkatle dinlemen, huzurunda edep ve terbiye ile oturman, konuşurken başka şeylerle ilgilenmemen, terbiyen ve eğitimin konusunda hocana yardımcı olmandır. Gözlerinle hocanı takip ederken gönlünle de dersine odaklanman gerekir. En önemlisi de eğitimine zarar verecek olan zevk, eğlence ve nefsanî arzulardan uzak durman gerekir. Eğitimde esas olan ilimdir ve ilmin yaygınlaşması, cehaletin toplumdan giderilmesidir. Dolayısıyla her talebenin en önemli hakkı öğrendiklerini başkalarına öğreterek ilim elçiliği yapmalı ve ilmin yayılmasına hizmet etmektir.

M. Ali KAYA
Dilediğinizi öğrenin, dilediğinize öğretin ancak amel etmedikçe onun mükâfatını göremezsiniz.  Peygamberimiz (sav) “ümmetimin helaki günahtan korkmayan âlimler, cahil abitlerdir. Şerlilerin en şerlisi âlimlerin şerlileridir. Hayırlıların en hayırlısı da hayırlı âlimlerdir” buyurmuşlardır. İnsan önce kendisine nasihat etmeli, sonra başkalarına hizmet etmelidir. Peygamberimiz (sav) “Ümmetim için korktuğum husus âlimlerin yanılması ve münafıkların Kur’ân üzerinde mücadele etmesidir” buyurmuşlardır. Peygamberimiz (sav) ayrıca “bir kimsenin ilmi artar da ameli artmazsa Allah’tan uzaklığı artar” buyurmuşlardır. Bu durumda bu ilim onun hakkında hayır olmaz, şer olur. Peygamberimizin (sav) “Faydasız ilimden Allah’a sığınırım” buyurmasının hikmeti budur.

İmam-ı Mâlik (ra) “Senden ayrılmayan ve pratikte sana fayda veren ilimleri tahsil et ve onunla amel et” demiştir. Dehhak b. Müzahim “Selef ulemasına yetiştim. Birbirlerinden takva ilmini öğreniyorlardı. Bu günkü âlimler ise yalnızca kelam ilmini öğreniyorlar” demiştir.