|
M. Ali KAYA
İdeal bir di n eğitimi eş seçiminden itibaren başlar. Din bilginleri uygun bir eş seçimini din eğitiminin temeli sayarlar. Bununla beraber çocuğun annesinden ve babasından öğrendiği ve ailesinden gördüğü her şeyin eğitimine katkı sağladığını belirtmişlerdir.
Eğitim sadece okul duvarları ile sınırlı bir süreç değildir. “Hayat boyu her yerde” insanı etkileyen her şeyin eğitme müspet veya menfi katkı sağladığı bir gerçektir. Bu açıdan çocuk doğduğu andan itibaren ona verilen her şey eğitimin kapsam alanına dâhildir. Buna binaen okuldan önce evde anne-baba ve dede ve nine çocuğun ilk öğretmenleridir. Atlarımız “Beşikte alınan mezara kadar gider” demişlerdir.
Günümüzde uzmanlar ve psikologlar da bu kanaate sahiptiler. Çocuğun eğitimini tamamlama yaşını 0–7 yaş arası olarak görürler. Bundan sonraki aşamalar çocuğun ailede aldığı temel eğitimi geliştirme sürecidir. Öğrenme sadece ezberleme faaliyeti değildir. Davranış ve psikolojik gelişim öğrenmenin temelidir. Ahlaki ve karakter eğitimi ailede verilen bir eğitimdir.
Peygamberimiz (sav) “Çocuklarınıza konuşmaya başlayınca “Lâ ilâhe İllallah” telkin ediniz” buyurur. Bu gösteriyor ki çocuğa verilecek ilk eğitim din ve iman eğitimidir. Bu konuda aile bireyleri yaparak yaşayarak çocuğa örnek olmalıdırlar. Beraber ibadet etmek çocuğa verilecek en güzel din eğitimidir.
Çocuklarla oynarken eğitmek gerekir. “Çocuğu olanın onlarla çocuklaşması” bir peygamber tavsiyesidir. Çocuklar söylemden ziyade eyleme değer verirler. Beraber gülmediğiniz insanları etkileyemezsiniz. Gülmek ve güldürmek etkileşimin temelidir.
Kokutmadan ziyade sevdirme ve güzel örmekler ile çocuğun zihnini ideal fertlere yönlendirme eğitimin esasını teşkil eder. Çocuğu güzel ve ideal örneklere ihtiyacı vardır.
Sevgi yüklü kelimeler tehditten ziyade etkilidir.
Her şeyin aşırısı zararlıdır. Sevgi de böyledir. Çocuğa zarar verecek yanlış şefkate de dikkat çekmek gerekir.
Duanın da eğitimde önemli yeri vardır.
Çocuk anne-babasını dindar görmezse dine olan sevgisi ve bağlılığı noksan olur. Bediüzzaman’ın ifadesi ile: “Çocuk küçüklüğünde kuvvetli bir iman dersi almazsa dine yabani olur. Adeta bir gayr-ı müslimin yenden iman etmesi gibi dine yabancı kalır.”
Fenlerin dili ile Allah’ı öğretmek gerekir. Allah bilincini kavratmanın başka yolu yoktur. Çocuklar 0–6 yaş arası “telkine” müsaittir. 7–10 yaş arası “teşvik” görmelidir. 10–14 yaş arsı ise “ikaz” dönemidir. 14–18 yaşın üzerinde ise “müsamaha” görmeli ve bundan sonra ise “destek” almalıdır.
|