M. Ali KAYA
Namazı bozan şeyler şunlardır:
1. Küçük olsun, büyük olsun hadesin arız olması namazı bozar. Mest müddetinin dolaması da hades sayılır ve namazda dolsa namaz bozulur.

2. Namaz kılan kimsenin elbisesine ve bedenine veya namaz kıldığı yere necasetin bulaşması. Bir kadın namaz kılarken bir çocuk üzeri necis olduğu halde annesine yapışırsa namazı bozulur.

3. Kasten bir an dahi olsa avretin açılması namazı bozar, ancak unutarak ve sehven açılır da hemen örterse namazı bozulmaz. Ancak bir çocuk yapışır ve eteği çeker de avreti açılırsa namazı bozulur.

4. Manalı veya manasız kıraat içine iki harf ve kelime dünya kelamı konuşanın da namazı bozulur.

5. Namazda kıraati Kur’ân-ı Kerime bakarak okursa namazı bozulur. Zira bu ibadete değil, “talim ve taallüme” girer. Namazdaki kıraatten maksat ezber okumaktır. Yine bir kişi kıraatin manasını düşünerek namazı unutursa namazı bozulur. Zira bu makam ilim ve tefekkür makamı değil ibadet ve teslimiyet makamıdır. Yine ağlayarak veya inleyerek, üfleyerek “Ah!” “Off!” derse namazı bozulur. Yine namazda birine cevap vermek amacı ile ayet okursa da kırattan çıktığı ve cevap niteliği taşıdığı için namazı bozulur.

6. Dışarıdan bakanın namazda olduğundan şüphe edecek şekilde “Fiil-i Kesir” ile adım atmak ve iki eli ile bir şeyler yapmak namazı bozar.

7. Yemek ve içmek gibi orucu bozan şeyler namazı da bozar. Bir yudum da olsa su içmek ve nohut tanesi kadar bir şeyi yutmak namazı bozar.

8. Namazda niyetini değiştirmek de bir başka işe yönelmesi namazı ifsat eder.

9. Kıbleden göğsü çevirmek veya çevrilmek namazı bozar. Gözü ile sağa sola bakmak namazı bozmaz; ama mekruhtur. Kıble sadece Kâbe’nin bulunduğu yer değil, Kâbe’nin üzerinden arşa, altından ferşe kadar Kâbe ve kıble sayılır. Dünya yuvarlak olduğu için namazda ruku ve secdede  yüz ve göğüs kıbleden ayrılmamaktadır. Dünya yuvarlak olmasaydı namaz bozulurdu.

10. Kısa rükün olan itidali Fatiha kadar uzatmak. Bu arada kıraata ve dua okumaya devam edilirse namaz bozulmaz. Namazı bozan itidal hareketsiz ve kıraatsiz duruştur.

11. Mazeretsiz imamdan geri kalmak ve imamdan öne geçmek. Bu durumda imamdan ayrıldığı için namazı da bozulmuş olur.

12. Niyette ve namazın şartlarından birisinde şüpheye düşmek.

13. Namazdan çıkmak için tereddüt etmek.

14. Allah korusun irtidat etmek, yani dinden çıkmak anında namazı bozar.

Namazda tek çorabı çıkarmak, elbisesini düzeltmek ve işaret etmek namaza zarar vermez ancak mekruhtur. Önünden geçeni itmek ve mani olmak namazı bozmaz. Ayrıca namaz kıldığı yerde gördüğü akrebi öldürmek de namazı bozmaz. Zira bu konuda hadis vardır. Peygamberimiz (sav) “Akrebi öldürmek de olsa Allah cesareti sever korkaklıktan hoşlanmaz. Namazda akrebi öldürmeniz namazı bozmaz buyurmuşlardır.

Namazın Mekruhları:
1. Abdesti daralmış olduğu halde namaz kılmak,

2. Yemek hazır olduğu ve kişinin de çok aç olduğu zaman namaz kılmak mekruhtur. Ancak vakit daralmış ise o zaman önce namaz kılmak vaciptir.

3. Namazda sallanmak, gözü ile sağa sola bakmak, tükürmek gibi fiiller,

4. Ellerini çözmek ve kalçasına koymak, kollarını hareket ettirmek,

5. Namazda başını fazla eğmek,

6. Uygunsuz yerlerde, hamamda, yolcuların geçeceği yollarda, çöplük ve mezarlık gibi yerlerde namaz kılmak,

7. Elbisesi ve azaları ile oynamak, çekmek, itmek, düzeltmek, parmaklarını birbirine geçirmek ve çıtlatmak. İhtiyaç anında az olan fiil zarar vermez.

8. Namazda gözlerini kapatmak da mekruhtur.

Namazda yüzünü ve gözünü silmek, bir yerlerini kaşımak da mekruhtur. Çok zarar verip meşgul ediyorsa parmaklarını birleştirerek bir ve iki defa kaşımakta beis yoktur. 

Caminin ve Namazın Adabı:
Sünnetin bir kısmı adâb nevindendir. Yapılması terk edilmesinden daha efdaldir. 

1. Namazda huzur ve haşyet içinde bulunmak. Kul kulluğunu bilmeli, Allah huzurunda gaflet içinde bulunmamalıdır.

2. Namazda secde yerine bakmak. Peygamberimiz (sav) “Kul namazda sağına veya soluna dönmeyince kendisine karşı bulunan Allah’ın ikbali devam eder. Sağ ve soluna dönünce Allah da ondan yüz çevirir” buyurmuşlardır.

3. Sükûnet içinde olmak. Bu nedenle elbise ile uğraşmak, saçı ve sakalı ile uğraşmamak.

4. İki ayak üzerinde durmak. Tek ayak üstünde durmamak ve bir tarafa meyletmemek.

5. Rükûda erkeklerin kollarını yanından uzak tutmaları, karınlarını uyluklarından ayırmaları, kadınların ise kollarını yapıştırmaları ve karnını uyluklarına yapıştırmaları ve kapanmaları.

6. Sarık ve cübbe ile namaz kılmak da hem sünnet hem adabdandır.

7. Mümeyyiz olmayan çocukların, delilerin ve sarhoşların camiye girmelerine engel olmak cami adabındandır.

8. Camiyi namazdan meşgul edecek şekilde süslemek mekruhtur. Esas olan sadeliktir. Peygamberimiz (sav) “Sadelik imandandır” buyurmuşlardır.

9. Camiye sarımsak ve soğan yiyerek girmek mekruh, güzel koku sürünerek girmek ise sünnettir ve cami adabındandır. Üzerinde başkasını rahatsız edecek koku bulunan birisinin koku gidene kadar namazını evde kılması daha evladır.

10. Camiye sağ ayağı ile girip sol ayak ile çıkmak sünnettir. Girerken “Allahümme iftah aleynâ ebvâbe’l-hayr” “Allahım! Bize hayır kapılarını aç!” demesi sünnettir. Çıkarken de “Allahümme iftah aleynâ ebvâve fadlik” “Allahım! Bize fazlının kapılarını aç!” diye dua etmek sünnettir. Yani adabdandır.

11. Camide dünya kelamı konuşmak, abdestsiz girmek ve çıkmak, gürültü yapmak ve yemek  içmek mekruhtur.

12. Camiye ezandan önce gitmek ve itikafa niyet etmek de cami adabından olup kişiye itikaf sevabı da kazandırır. Bu durumda ancak ibadet ve zikirle meşgul olmalıdır. Caminin müştemilatı da camiden sayılır.