M. Ali KAYA
Peygamberimiz (sav) “Başına gelecek olanın kesinlikle geleceğini, başına gelmeyecek olanın da asla gelmeyeceğine inanmadıkça imanın tadını bulamazsınız. Allah’ın ilk yarattığı şey kalemdir. Allah kalemi yarattı ve ona “Kıyamete kadar olacak şeylerin miktarlarını yaz!” ferman etti. Kalem bunların tamamını yazdı. Kim bu inanç dışında ölürse benden değildir” ferman etti. (Ebu Davud, Sünnet, 17; Tirmizi, Kader, 17)

Hadisin Açıklaması:
Kader, ilim nevindendir. İlim ise maluma tabidir. Yüce Allah ilm-i ezelisi ile her şeyin sayısını ve ölçüsünü bilmektedir. Henüz varlığı yaratmadan ilmindeki gerçekleri iradesi ile âlem-i şahadette zuhurunu murat etti, kudreti ile yokluktan varlığa, ilimden kudrete çıkardı. Allah’ın ilmine kader, bu kaderin, yani ilminin levh-i mahfuza yazılmasına “İmam-ı Mübin” adı verilir. İmam-ı Mübinden, âlem-i gaybdan, âlem-i şahadete ve çıkarılmasına ise “Kitab-ı Mübin”e geçmesi denir, Varlık ve eşya ilimden kudrete, âlem-i gaybdan zuhura çıkması “Levh-i mahv – İsbat” denen varlık âleminde eceli gelene kadar kendisini göstermektedir. Sonra yeniden Allah’ın ilmine ve âlem-i gaybe geçerek âhirette yeninde dirilmesine ve ebedi zuhuruna kadar beklemektedir ki bu âleme “Âlem-i Berzah” adı verilir.

Ezelden ebede, varlığın yaratılmasından ebediyete kadar her şey Allah’ın ilminde mevcuttur. Hiçbir şey onun ilmi haricinde ve bildiğinin dışında olmaz. Zira er şeyin sayısı ve miktarı onun ilminde mevcuttur. Bütün bunları kader olarak “Levh-i Ezelîde” ilk yaratılan varlık olan “Kalem” tarafından yazılmıştır.

Malumdur ki, bir usta bir binayı yapmadan önce o binanın planını yapar ve bu planda o binaya ait her şeyin miktarı, sayısı ve ölçüleri ve kullanılacak malzemelerin hepsinin hesabı, kitabı vardır. Sonra o plan mükemmel şekilde uygulamaya geçirilir ve planın dışına çıkılmaz. Plan ne kadar mükemmel olursa bina da o derece mükemmel olur.

İman esasları “Kadere İman” olmadan tamam olmaz. Kader Allah’ın ilmi, irade ve kudreti de kazası olduğu için kadere inanmayan Allah’a inanmamış sayılır. Bu nedenle mü’min sayılmaz. Peygamberimiz (sav) bu gerçeği “Kim bu inanç dışında ölürse benden değildir” buyurarak bize haber vermiştir.