M. Ali KAYA
Giriş:
Her hizmetin ve dini gelişmenin safahatı vardır. Bir insanın çocukluk, gençlik, olgunluk, yaşlılık ve yeniden diriliş... Peygambersiz din ve lidersiz dava olmaz. Bilhassa peygamber dinin hem banisi hem sahibidir. İbadet ahkâmı peygamberin uygulamalarıdır. Bu nedenle “Sahib-i Şeriat” peygamberdir. Allah’ın kitabını ve ahkâmını hayata geçiren, yaşayan bir peygamber olmazsa din de olmaz. Bu nedenle peygamberimiz (sav) “yaşayan Kur’ân” ve ahlakı da “Kur’an ahlakıdır.” Dava adamları da aynen böyledir. Davanın sahibi o davanın adamıdır ve dava ile bütünleşmiş bir hayatı vardır. Dava sahibinden bağımsız düşünülemez ve anlaşılamaz. Her davanın ortaya konması, yayılması ve anlaşılarak hayata geçmesi gerekir ve her dava bu üç aşamayı geçmeden topluma mal olmaz.

İman davası da böyledir. Nitekim Kur’ân-ı Kerimin tenzili, te’vili ve ilimlerle sistemli hale gelmesi, hidayet ve istikametinin devamı gibi safhalardan sonra insanlığa hakim ve hükümran olmuştur. Kur’ânın tenzili peygamberin ve sahabelerin, te’vili Hulefa-i Raşidinin, sistemli hale gelmesi ulemanın ve istikameti de “Mezahib-i Erbaa”nın görevi imiş ve onlar görevlerini en mükemmel şekilde ifa etmişler, dini doğru bir şekilde anlayıp bizlere anlatmışlardır.

M. Ali KAYA
Varlık içinde en değerli şey hayattır. Vazifeler içinde en kıymetli olan ise hayata hizmettir. Hayata hizmet içinde en önemli olan ise fani hayatı baki bir hayata çevirecek olan imana hizmettir. Şu fani hayatın değeri ve önemi ise baki olan ebedi ahret hayatına çekirdek ve başlangıç ve kaynak olması yönüyledir. Ebedi hayatını zehirleyecek, bozacak bir tarzda bu dünya hayatına bakmak, âni bir şimşeği devamlı bir güneşe tercih etmek gibi bir divaneliktir.

Bilirsiniz ki ömür kısadır ve lüzumlu işler pek çoktur. Kafamızı teftiş ettiğimiz zaman malumatımızın içinde ne derece gereksiz, faydasız ve işe yaramaz odun yığınları gibi cansız şeyleri buluruz. Bu gereksiz bilgileri faydalı, nurlu ve ruhlu yapmanın çaresi iman ışığı ve ile fikirleri “Hakîm-i Zülcelal” hesabına çevirmek, o odunlara ateş verip nurlandırmaktan geçer. Bu durumda lüzumsuz ve gereksiz fenni bilgiler kıymetli, değerli “Maarif-i İlâhiye” hükmüne geçer. İmanımıza güç verir, imanın artırılmasını ve kuvvetlenmesini sağlayarak bu fani hayatı baki bir hayata çevirebilir. Çünkü saadet-i ebediyenin medarı imandır. (Barla, 2006, s. 119)

M. Ali KAYA
1. Dünya hayatının amacı Allah’ın insana verdiği kabiliyetleri geliştirerek uhrevi saadeti kazanmaktır.

2. İnsanın hayatı
    a. Esmâ-i İlahiyeyenin tecelliyatına bir tarladır.
    b. Hayat-ı uhreviyenin harika ve gayr-i mütenâhî semereleri için bir fidanlıktır.
    c. Cennette rehamet-i İlahiyenin cilvelerine mazhardır.

3. Marifetullah olmazsa dünya bir cehennem gibidir.

4. Her şeyden Cenab-ı Hakkın nuruna bir kapı açılır.

5. Daire-i Ulûhiyete ait hakaık-ı mücerrede, daire-i mümkinatta, ancak misallerle temessül ve tavazzuh eder. Mümkün ve miskin olan insan da, daire-i imkânda misallere bakarak, fevkinde bulunan dâire-i vücûbun şuûnatını, ahvalini düşünür.