M. Ali KAYA
1. Hz. Ebubekir (ra) halife seçildikten sonra mescidde ayağa kalkarak şöyle konuştu. “İçinizde en hayırlınız olmadığım halde işlerinizi yapmak üzere halife seçilmiş bulunuyorum. Vallahi bu işi ne şimdiye kadar düşündüm ve ne de böyle bir isteğim oldu. Hiç istemediğim ve arzu etmediğimi bir vazife bana sizler tarafından verilmiş bulunmaktadır. Emmâ ba’d feyâ İbadallah! / Bundan sonra; ey Allah'ın Kulları! Şayet iyilik yaparsam bana yardım ediniz. Fenalık yapacak olursam bana yol gösteriniz. Ben Allah’a ve Resulüne itaat ettiğim sürece bana itaat ediniz. Şayet Allah’a ve Resulüne itaat etmezsem, sizin de bana itaat etmeniz gerekmez. Doğruluk emânettir; yalancılık ihanettir. Bundan sonra İnşallah/Allah'ın izniyle içinizde en zayıfınız hakkı alınıncaya kadar katımda en güçlünüz olacak, en güçlünüz de üzerine geçirdiği hakkı kendisinden alınana kadar katımda en zayıfınız bulunacaktır. Ey İnsanlar! Allah için cihadı asla terk etmeyiniz! Biliniz ki cihadı terk eden kavim zelil olur. Kendim için ve sizler için Allah’tan af ve afiyet dilerim…”

2. Ey Allah’ın iman eden kulları! Sizler Cenab-ı Hakkın ‘Size nefsiniz lazımdır. Siz hidayet üzere olursanız dalalette olanlar size zarar veremezler’ (Maide, 5:105) ayetini okuyorsunuz. Ben Resulullah’tan (sav) işittim ki, ‘insanlar kötülüğü görür de ona mani olmazlarsa Allah’ın onlara umumi bir azap göndermesi yakındır.” Bu nedenle halife Ömer b. Abdulaziz dedi ki: “Şüphesiz Allah seçkin zümrenin yaptıklarından dolayı umum halkı cezalandırmaz. Fakat kötülükler alenî/açıktan işlendiği vakit mani olmazlarsa hepsi beraber azaba müstahak olurlar.

3.  Hz. Ebubekir (ra) hastalanınca Hz. Ömer’i (ra) çağırdı. Halk dediler ki “Bizi kaba ve haşin birine mi bırakıyorsun?” Dedi: “Beni Rabbimle mi korkutuyorsunuz? Allah’ım! Sana inananların en hayırlısını onlara halife bıraktım” dedi. Sonra Hz. Ömer (ra) gelince ona: “Vasiyetimi tutarsan ölüm sana en hayırlı şey olur. Şöyle ki: Allah’ın senin üzerinde gecenin bir hakkı vardır ki gündüz onu kabul etmez. Üzerine farz olarak verilen vazifeleri ifa etmeden yapacağın hiçbir nafile ibadet kabul edilmez. Kıyamette terazisi hafif gelenin hüsranı dünyada ancak batıla tabi olmaları sebebiyledir. Sen hakka tabi ol, sana ölümden daha sevgili bir şey olamaz. Zira ölüm her ne kadar gaip ise de mutlaka gelecektir.”

4. Hz. Ebubekir (ra) Hz. Ömer’e (ra) dedi ki: “Yâ Ömer! Senin kaçınmanı istediğim ilk şey nefsinin arzularına uymandır. Nefsin şehevî arzuları vardır. Onu yerine getirirsen daha başkalarını da istemekte ısrar eder. Resulullah’ın ashabından şu karınları şişmiş, gözleri dünyaya tamah etmiş, sevdiklerini kendisi için sevmiş olan kimselere karşı dikkatli ol. Onları korkut! Sen Allah’tan korktuğun müddetçe onlar da senden korkacaklardır. Sen doğru yolda oldukça onlarda senin arkandan doğru yolda olacaklardır. Vasiyeti budur. Allah’ın selamı üzerine olsun.”

5. Hz. Ebubekir (ra) bir hutbesinde şöyle dedi: “Ey Nâs! Size Allah’tan korkmanızı, layık olduğu şekilde ona hamd-ü senâ etmenizi, korku ile ümidi birleştirmenizi, Allah’tan istediklerinizde ısrarcı olmanızı tavsiye ederim. Allah Zekeriya (as) ve ehlini överek şöyle buyurdu: “Onlar hayırlara koşarlar, korku ile ümit arasında bize dua ederlerdi.” (Enbiya, 21:90) Ey Allah’ın kulları biliniz ki Allah kendi hakkı ile sizlerin nefislerinizi rehin almış ve sizden bir takım ahitler almıştır. Böylece ebedi olanı size vererek fani olanı sizden almıştır. İşte Allah’ın kitabı olan Kur’ân elinizdedir. Onun acaib ve garaibi tükenmez. Nuru asla sönmez. Onun söylediklerini tasdik ediniz. O kitaba sımsıkı sarılınız. Zulmet günü için ondan istifade ediniz. Sizler ancak ibadet için yaratılmış bulunuyorsunuz. Yaptıklarınızı yazmak için ‘Kiramen Katibin’ melekleri görevlendirilmiştir. Ölüm sizleri takip etmektedir. Sizler de ecelinize doğru sabah akşam koşmaktasınız. Öyle ise Allah yolunda hayırlı işler yaparak ömürlerinizi bu yolda harcayın ve ölümü hazır olarak bekleyin. Sizler buna ancak Allah’ın yardımı ile ulaşabilirsiniz. İyi ve hayırlı işler yapmada birbirinizle yarışınız. Böyle yapmazsanız kötü amelleriniz size iade edilecektir. Acele ediniz. Zira peşinizdeki ölüm sizi takip etmektedir.”