M. Ali KAYA
Yüce Allah Kur’ân-ı Kerimde Ümmet-i Muhammed’e hitaben “Sizler insanlar içinden çıkarılan, Allah’ın birliğine inanan, marufu emreden, münkerden nehyeden hayırlı bir ümmetsiniz. Keşke ehl-i kitap da Allah’ın birliğine inansaydı onlar için hayırlı olurdu” (Al-i İmran, 3:110) buyurmaktadır.

Bu ayette yüce Allah hayırlı olmanın şartlarını ve hayırlıların vasıflarını da zikretmektedir. Hayır ancak Allah’ın birliğine inanmak, marufu yapmak ve başkalarına da emretmek, münkerden kaçmak e başkalarını da sakındırmaktadır. Bunu yaptıkları için “Ümmet-i Muhammed” Allah katında da insanların yanında da hayırlı ümmet olmuşlardır. Yüce Allah da bundan dolayı onları övmektedir. Ehl-i kitap içinde insanlara faydalı olanların var olduğunu haber vermekte ve Tevhide inandıkları takdirde onların da hayırlı ümmet olacaklarını söylemektedir.

Peygamberimiz (sav) Ümmet-i Muhammed’in durumunu şöyle anlatır. “Geçmiş ümmetlerin zamanları içinde sizin müddetiniz bir güne nispetle ikindi ile akşam arası kadardır. Sizinle Yahudi ve Hıristiyanların hali birçok işçi çalıştıran bir adamın hali gibidir. O adam “Kim yarım kırata yarım gün bana çalışır?” dedi. Yahudi “Ben alışırım” dedi ve sabahtan öğleye kadar çalıştı ve yarım kırat kazandı. Sonra adam “Kim bana bir kırata öğleden ikindiye kadar çalışır” dedi. Hıristiyan “Ben çalışırım” dedi ve çalıştı. O da bir kırat aldı. Sonra adam “kim bana ikindiden akşama kadar iki kırata çalışır?” dedi. Müslümanlar çalıştılar ve onlar da iki kırat aldılar. Bunu görünce Yahudi ve Hıristiyan dedi ki “Biz daha çok çalıştık ama daha az kazandık. Bize haksızlık yapılmadı mı?” Adam dedi: “Size hakkınızı vermemezlik ettim mi?” Onlar dediler “Hayır!” O zaman dedi ki: “Bu benim dilediğime verdiğim lütfumdur.” (Buhari, 6:107)

Peygamberimiz (sav) ümmetinin istikametini ve selametini isteyerek şöyle buyurdular: “Ben size iki şey bırakıyorum. Onlara sımsıkı sarılırsanız asla dalalete düşmezsiniz. Onlar da Kur’ân ve benim sünnetimdir” (Müslim, İmare, 36; Tirmizi, Cuma, 28) buyurdular. Bu hadisten Kur’âna sarılmadan kurtuuşun olmadığını, sünnete sarılmadan kur’ânı doğru anlamnın mümkün olmadığını anlıyoruz. Bu nedenle Hz. Ali (ra) halka hitap ederken şöyle seslendi:

“Peygamberimiz (sav) ‘İleride fitneler ortaya çıkacaktır’ dedi. Biz dedik ki ‘Bu fitnelerden kurtuluş nedir, ey Allah’ın Resulü!’ Buyurdular ki: “Allah’ın kitabıdır. Onda sizden öncekilerin haberi, sizden sonrakilerin durumları ve aranızda geçenlerin hükümleri vardır. O hak ile batılı ayıran bir kitaptır. Onu terk eden zalimleri Allah helak eder. Onun dışında yol arayanlar yoldan sapar. O Allah’ın kopmaya sağlam ipidir. O hikmetli zikir ve doğru yoldur. Şahıslar onu bozamaz, diller onu karıştıramaz. Âlimler ona doymazlar. O çok okunmaktan dolayı usandırmaz ve yıpranmaz. Onun incelikleri ve sırları bitmez ve tükenmez. Onunla hükmeden doğruya hükmetmiştir. Ona insanları çağıran doğru yolu göstermiş olur.” (Şerh-u Tirmizi, 11:30-31)

Kur’ana sarılanın boğru yolu bulacağı konusunda hadisler:

1. Peygamberimiz (sav) “Öncekilerin ve sonrakilerin ilmini arayan Kur’ânı araştırsın” buyurdular. (Şerh-u Tirmizi, 11:36) Yine “Kur’ân en büyük zenginliktir; ondan öte zenginlik yoktur” buyurdular. (Suyuti, İtkan, 4:102; Darimi, 2:441)

2. “Sözlerin hayırlısı Allah sözüdür.” (Keşfu’l-Hafa, 2:94)

3. “Kur’âna saygı Allah’a saygıdır.” (Buhari, Edeb, 70)

4. “Kur’an ile şifa bulmayana Allah şifa vermez.” (M. Mekki, Kavlu’l-Müfîd, 251)

5. “Allah katında Kur’andan daha değerli şefaatçi yoktur. Ne bir nebi, ne bir melek ve ne de bir başkası Kur’ânın yerini tutmaz.” (Kavlu’l-Müfîd, 251)

6. “Ümmetimin en değerli ibadeti Kur’ân-ı Kerimi okumaktır” (Ebu Davud, 1:336)

7. “Evlerinizi namaz kılarak ve Kur’an okuyarak nurlandırınız.” (Münziri, Tergib, 1:34)